Michiel Pool: Recensie 'Heel de Organisatie'

Marieke stelt dat 'organisaties revitaliseren wanneer ze zich herenigen met hun essentie en oorspronkelijke intenties’. Het is een ambitieuze, veelomvattende opdracht die haar lezers stelt, waarin ze op originele en onnavolgbare wijze slaagt. 

Een aantal maanden geleden werd ik gegrepen door ‘heel de organisatie’ van Marieke van Voorn. Het boek legt vlijmscherp en herkenbaar de oorzaken bloot die organisaties doen vastgelopen, met alle gevolgen van dien (burn-outs, toxisch management, verminderde levenslust etc.). Daarbij biedt ‘heel de organisatie’ zowel de aanpak om organisaties naar de essentie terug te brengen -‘te helen’- als een spiegel voor je eigen groei en vitaliteit.

Marieke stelt dat ‘mensen en organisaties revitaliseren wanneer ze zich herenigen met hun essentie en oorspronkelijke intenties’. Het is een ambitieuze en veelomvattende opdracht die ze zichzelf en haar lezers stelt. Hier slaagt ze op originele en onnavolgbare wijze in. De parallellen met ziektebeelden, lichaamsdelen en functies die in het boek verweven zijn, dienen daarbij als meer dan alleen metaforen: dat werken in ongezonde organisaties op het lichaam slaat laat het huidige ongekende aantal burn-outs, bore-outs en stress verschijnselen zien. Aan de andere kant toont het boek hoe een gezonde organisatie je vitaliteit en levenslust voedt.

Een boek met zo’n grote opdracht valt of staat met een heldere structuur en aanpak. Dit is gelukt en ik vermoed dat er veel aandacht aan de inhoudsopgave- en indeling is besteed die richtinggevend is en houvast biedt. Zo kan elk hoofdstuk in ‘heel de organisatie’ als deel van het grotere verhaal of als losse module worden gezien, waardoor het boek flexibel is en op situaties toegepast worden die voor jou of je organisatie op dat moment relevant zijn. Dit alles met rake, soms pijnlijke, soms hilarische observaties die iedereen zal herkennen. Met speciale vermelding van de prachtige schema’s en illustraties die uitnodigen en prikkelen en zoveel meerwaarde bieden als je aan de slag gaat. Heel de organisatie is toepasbaar op alle sectoren, waarbij de gezondheidssector als uitgangspunt wordt genomen, de sector waar Marieke de meeste praktijkervaring in heeft opgedaan. Haar aanpak is holistisch en uniek:  ze benoemt zowel organisatorische als persoonlijke kansen en obstakels die ze met het menselijk lichaam verbindt. Zo verbindt ze de nieren als indicator voor zowel stress (zwakte) als aarding (sterkte) en laat ze -als eerder geconstateerd- zien dat ongezond werk (brein) op je geest en lichaam slaat. Ik zag daarbij veel parallellen met de leer van de tao waarbij de basis je innerlijke (fysieke) rijkdom, stroming en schaduwwerk is.

Het energiemodel

De kern van het boek en tevens het ijkpunt om de modules te doorzien en ze je eigen te maken is Marieke’s energiemodel met zeven energiepunten die samenhangen met levenskracht en vitaliteit. Deze zeven punten vormen samen de basis voor heling en het doorzien van systeemfalen op verschillende niveaus. Zo richt energiepunt 7 zich op de terugkeer naar ‘eenheidsbewustzijn en overzicht‘ en energiepunt 5 zich op authenticiteit, integriteit en autonomie. Knap daarbij is dat Marieke de kracht van je onbewuste bij handelingsperspectieven en keuzes maken centraal stelt; het is het onbewuste wat hoofdzakelijk je keuzes en levensloop bepaalt (waar door marketing gretig gebruik van wordt gemaakt) en in veel mindere mate de rationele afweging. Dit biedt de mogelijkheid op holistische en veilige wijze je eigen organisatie en werkzaamheden onder de loep te nemen als bijvoorbeeld de volgende vragen je bezighouden: “ik voel dat er iets niet klopt, maar kan er mijn vingers niet op leggen”, “waarom heb ik het idee geen toegevoegde waarde te (kunnen) bieden”, “is mijn management nou echt top-down of pak ik zelf de ruimte niet om me uit te spreken”. Organisatieopstellingen kunnen een middel zijn te diagnosticeren waar de pijn zit en de juiste remedie te vinden om deze structureel te helen. De tegenwoordig populaire vraag “hoe dan” beantwoordt ze in hoofdstuk 5 waarbij spanningsvelden binnen elk energiepunt -bijvoorbeeld van bijvoorbeeld van gesloten en klagend naar eigenwaarde en loslaten- met een praktijk case in balans wordt gebracht.

Het boek reikt hiermee ‘holding space’ aan die zo belangrijk is om pijnpunten te kunnen onderzoeken en benoemen: een aanpak waarbij je binnen een veilige omgeving zonder oordeel anderen emotionele processen laat doorlopen waarbij zaken die vast of dwars zitten naar boven komen. En alleen dan kan een transformatie plaatsvinden die tot meer vitaliteit en zelfzorg- en liefde kan leiden.

Hiermee kan je het energiemodel niet alleen als spiegel gebruiken voor de gezondheidstoestand van je organisatie, maar ook voor je eigen diagnose en persoonlijke groei: waar zitten je blokkades?, op welk energiepunt kan je nog leren en groeien? Vooral bovengenoemd punt 5 (over authenticiteit) en punt 4 (over essentie, ziel en identiteit) vormden voor mij een mooie benchmark om aan mijn eigen verbeterpunten op deze vlakken te werken en onbewuste destructieve patronen naar boven te krijgen. En dat alles zonder drammerig te zijn of belerend.

 

Het veerkrachtmodel

Waar het energiemodel diagnosticeert en handvatten biedt voor knelpunten in de organisatie en je persoonlijke ontwikkeling, biedt het veerkrachtmodel de aanpak om vastgelopen/zieke organisaties te helen. Het complexe krachtenveld van organisaties wordt in kaart gebracht, met daarbinnen speciale aandacht voor de vaardigheden die  veranderaars en sleutelspelers binnen en buiten organisaties -o.a. zelfbewuste beroepskrachten, betrokken klanten en verbindende procesbegeleiders- dienen te beheersen. Terugkeer naar de essentie van de organisatie staat daarbij centraal. 

Narcisme in organisaties

Een speciale plek is in het boek gereserveerd voor narcistisch leiderschap, een fenomeen dat de afgelopen jaren zo duidelijk aan de oppervlakte is gekomen en zoveel schade aanricht. Hoofdstuk 3 analyseert de karaktereigenschappen van de narcistische leider en de geraffineerde verdeel- en heerstechnieken die deze toepast. Herkenning van deze managementstijl is de eerste stap om te kunnen onderscheiden wat je externe en interne blokkades en verbeterpunten zijn om terug te komen bij je eigen essentie. Het heeft me geholpen mijn eigen ervaring met narcistisch management te kunnen doorzien, vergeven en daarmee en plek te geven.

Met deze systemische/persoonlijke aanpak anticipeert Marieke op een positieve ontwikkeling die veel organisaties -niet alleen binnen de medische sector- beginnen te omarmen: het besef dat medewerkers pas optimaal gaan bijdragen als systemische/organisatorische en persoonlijke heling met elkaar versmelten.

Hoofdstuk zeven brengt alle lessen samen en toont hoe de weg naar binnen ons en organisaties terug brengt naar de universele essentie van liefde, vertrouwen, eenheid en vrije wil. De huidige maatschappelijke verschuivingen en polariteiten vormen het beste bewijs dat de tijd rijp is voor heling en transformatie.

Waardering

Heel de organisatie heeft me meer gegeven dan ik verwachtte: naast een zeer welkome benchmark die op originele wijze lichaam, geest en (plezier in) werk met elkaar verbindt, het inzicht dat heelbegaafd leiderschap organisaties terug naar de essentie en plezier in werk kunnen brengen, en veel inspiratie en speerpunten om bevlogen en bezield mijn eigen pad en ontwikkeling vorm te geven en daarbij de donkere kanten van organisaties en mezelf te omarmen.

Voor een ieder die klaar is voor herstel, heling en veerkracht.

Healing Leaders is een initiatief van Een Heldere Zaak.  

Disclaimer
Privacy statement
Algemene voorwaarden

Meld je aan voor tips en inspiratie
Ja, dat wil ik
Contact

Een Heldere Zaak is gevestigd te Amersfoort.

contact@eenhelderezaak.nl